Κορωνοϊός COVID-19... Ένας ιός που μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο, κυρίως μέσω του αναπνευστικού με σταγονίδια από το φτέρνισμα, το βήχα ή την εκπνοή. Ένας ιός, που όπως κάθε ερέθισμα το οποίο δεν γνωρίζουμε μπορεί να προκαλέσει απουσία ελέγχου, έντονο άγχος, φόβο για το μέλλον.
Ένας ιός που προκαλεί έντονες συμπεριφορικές αντιδράσεις στον κόσμο, κυρίως λόγω των εικόνων που προβάλλονται παγκοσμίως με τις συνέπειές του… Ένας ιός, που κινητοποιεί την πολιτεία για λήψη αναγκαίων μέτρων για την προστασία του κόσμου.
Ένας ιός, που όπως πολλά γεγονότα τα οποία είναι στο επίκεντρο της προσοχής μας, μπορεί να συσχετιστεί με αναπαραγωγή ειδήσεων, χωρίς τη σχετική διασταύρωση πληροφοριών.
Το 2006 στη Μεταπτυχιακή μου Εργασία «Διαχείριση Κρίσεων, η Γρίπη των Πουλερικών», για το Πανεπιστήμιο του Πειραιά είχα μιλήσει για την έννοια της κρίσης, τη διαχείριση της εικόνας και τις σχετικές προτεραιότητες. Το 2020 με αφορμή τον Κορωνοϊό COVID-19, θα έδινα έμφαση στην ψυχολογία του κόσμου και στις προτεραιότητες που θα έπρεπε να υπάρχουν...
Μπορεί να ακούμε από όλους τη λέξη ψυχραιμία και αντί για ψυχραιμία, να προκαλείται θυμός, γιατί καθόλου ψύχραιμοι δεν νιώθουμε, αλλά αντίθετα κυριαρχεί ο φόβος και ορισμένες φορές η ένταση. Όμως ψυχραιμία χρειάζεται και διαχείριση.
Τι να υπενθυμίζουμε στον εαυτό μας κατά τη διάρκεια μιας κρίσης
Αυτό που απαιτείται είναι η απουσία ακραίων συμπεριφορών. Ακραία συμπεριφορά είναι η αδιαφορία για την κατάσταση που επικρατεί ή για κλινικά συμπτώματα που μπορεί κάποιος να εμφανίζει. Ακραία συμπεριφορά είναι η εμμονική στάση που μπορεί να έχει κάποιος, την οποία ο ίδιος θα δικαιολογεί ως επιθυμία του να ενημερώνεται και να προστατεύεται. Ακραία συμπεριφορά είναι και η συμπεριφορά του όχλου και του κόσμου που αντιδρά με πανικό, χωρίς αυτό-διαχείριση, με υστερία ή καταστροφολογία και παρερμηνεία των οδηγιών που δίνονται.
Τι συστήνεται για τη διαχείριση του άγχους του κορωνοϊού
Διαχείριση και έλεγχος των σκέψεων και των σεναρίων που κάνουμε... Ο ανθρώπινος εγκέφαλος σε περιόδους κρίσης εστιάζει στα αγχογόνα γεγονότα, γιατί εισπράττει ότι υπάρχει μία απειλή. Ας μην γίνουμε όμως εμείς η απειλή για τον ψυχισμό μας. Η επίμονη και εμμονική ανάλυση των σχετικών δεδομένων για τον κορωνοϊό, απομακρύνοντας κάθε άλλη ηδοντρόπα δραστηριότητα, μας απομονώνει από τις υπόλοιπες στιγμές της καθημερινότητας. Η σχεδόν εχθρική στάση προς κάθε άνθρωπο που μπορεί να βήξει μπροστά μας είναι δείγμα του φόβου που μπορεί να νιώθουμε... Είναι διαφορετικό να προστατευτούμε και διαφορετικό να βιώνουμε το φόβο σε μέγιστα επίπεδα κάθε μέρα.
Αίσθημα εμπιστοσύνης στην πολιτεία για τη λήψη των σχετικών μέτρων
Σε περιόδους κρίσης υπάρχει μία πληθώρα πληροφορίων... Η παραπληροφόρηση όμως επιδεινώνει τα επίπεδα του άγχους, καθώς ουσιαστικά μας εγκλωβίζει στην καλλιέργεια σχετικών σεναρίων.
Η υπεργενίκευση και η καταστροφοποίηση των εικόνων που προβάλλονται στα μέσα μαζικής ενημέρωσης είναι κάτι επίσης επιβαρυντικό για τον ψυχισμό μας.
Αυθαίρετα συμπεράσματα... Όταν καταλήγουμε σε αυθαίρετα συμπεράσματα, αυτό που καταφέρνουμε είναι να εγκλωβιζόμαστε σε ένα φαύλο κύκλο πανικού, ο οποίος μας κινητοποιεί αγχογόνες σκέψεις και αντίστοιχες συμπεριφορές.
Εμπιστοσύνη στην άποψη των ειδικών... όχι του όχλου... αλλά των ειδικών, οι οποίοι δίνουν σαφείς οδηγίες διαχείρισης, οι οποίες άλλωστε τις περισσότερες φορές επικαιροποιούνται ανάλογα με τα νέα δεδομένα.
Εκτόνωση με διάφορες δραστηριότητες των επιπέδων του στρες... ο διαλογισμός, το διάβασμα, η μουσική, η μυϊκή χαλάρωση, το περπάτημα είναι μόνο μερικές από τις δραστηριότητες που λειτουργούν αγχολυτικά.
Και σε περίπτωση που υπάρχει κάποιο σύμπτωμα, μην αφήσετε τον πανικό να σας καθοδηγήσει, μην αφήσετε τον πανικό να σας φοβίσει.
Χωρίς στίγμα, χωρίς δαιμονοποίηση, αλλά και χωρίς αποφευκτική συμπεριφορά, η λύση είναι η κλινική εξέταση. Χωρίς άγχος, αλλά με μία ολοκληρωμένη αντιμετώπιση, με μία υπεύθυνη στάση …
